Activity

Năm ngoái, một khách hàng làm nghề tài chính đã khóc trong chính phòng khách căn biệt thự tôi hoàn thiện xong. Chẳng phải vì căn nhà quá sang – anh ấy khóc vì nó vô hồn, gợi anh liên tưởng tới khu trưng bày xe sang. Nhìn anh lúc đó, tôi bỗng nhớ chiếc ghế dựa cũ của bà tôi suốt 4 đợt tôi dọn đến chỗ ở mới. Tôi ngộ ra mình đã sai từ gốc rễ – thế là tôi quyết định làm lại từ đầu. Khi tìm hiểu thiết kế nội thất, tôi nghiệm ra điều quan trọng nhất không nằm ở lớp vỏ hào nhoáng.

Sự hoàn hảo đến mức khiến người ta muốn bỏ chạy

Năm 2018, tôi hoàn thành một căn biệt thự 500m2 ở khu nghỉ dưỡng ven hồ, sàn và tường đều lát đá cẩm thạch đánh bóng. Cách bài trí cân đối đến từng chi tiết, đèn chùm pha lê treo chính giữa trần, bàn trà đặt đúng tâm, mọi thứ giống hệt ảnh tạp chí. Hôm nghiệm thu công trình, ông chủ nhà đứng im, chẳng thốt lên lời nào trong gần mười phút. Tôi tưởng ông đang xúc động – hóa ra ông đang cố kìm nén sự thất vọng. Ông bảo căn nhà đẹp nhưng vô dụng, vợ ông không dám cho con chạy trong nhà vì sợ trượt chân trên nền đá bóng. Tôi từng tự hào về sự chỉn chu đó, nhưng càng nghe ông nói, tôi càng thấy xấu hổ. Đá cẩm thạch bóng loáng chỉ thích hợp để lên hình, còn người sống trong đó cần thứ bề mặt an toàn và thân thiện hơn. Việc bày biện đối xứng thái quá khiến người ta căng thẳng, chẳng khác gì đứng giữa viện bảo tàng. Sau dự án đó, tôi bỏ hẳn thói quen áp dụng công thức ‘đẹp trên giấy’ cho những không gian người ta sống thật mỗi ngày.

Vì sao tôi bắt đầu thu thập đồ cũ của chính khách hàng

Có lần, tôi đề nghị một gia đình đang làm biệt thự tân cổ điển mang từ ghế bành ông nội để lại. Họ nhìn tôi ngơ ngác như nghe tiếng lạ. Người vợ bảo: ‘Đồ cũ kỹ ấy để làm gì?’, định vứt vào kho. Tôi thuyết phục họ đặt nó ngay cạnh lò sưởi, vị trí mà bất cứ ai bước vào phòng cũng nhìn thấy trước tiên. Và điều bất ngờ là, đứa con gái đang tuổi dậy thì hóa ra lại là người hay ngồi lên chiếc ghế đó nhất, vừa ôm sách vừa kể chuyện ông nội cho bạn bè nghe. Tôi cũng từng làm một ngôi biệt thự khác ở Đà Lạt, gia chủ giữ bộ ấm trà mẹ chồng tặng từ 20 năm trước. Lần này tôi xử lý theo cách riêng, không giấu vào tủ kính, mà đặt trên một chiếc bàn gỗ thấp cạnh cửa sổ, chỗ nắng xiên qua ô kính mỗi buổi xế chiều. Mẹ chồng ghé thăm, nhìn thấy vậy, bà ngồi xuống đó mà mắt rưng rưng. Căn nhà bỗng như có linh hồn không phải vì đồ đắt tiền mà vì có chỗ cho ký ức neo vào. Điều buồn cười là, những món đồ bình dân đó lại thành điểm nhấn khiến khách khứa trầm trồ nhất mỗi dịp tân gia hay họp mặt.

Biệt thự nên có những khoảng trống không dùng đến

Không ít đơn vị thiết kế thường có tật nhồi nhét từng centimet sàn nhà bằng đồ nội thất, khiến căn nhà chẳng còn chỗ thở. Tôi từng mắc đúng lỗi ấy trong một dự án ở khu đô thị mới. Gia chủ là vợ chồng trẻ chuộng vẻ đầy đặn, bóng bẩy, tôi bố trí một góc cạnh cầu thang thành nơi đặt tượng điêu khắc + bệ đá. Đến lúc bàn giao, tôi chợt thấy khó chịu, cảm giác góc đó thừa thãi. Tôi liền xin phép dời pho tượng đi chỗ khác, chừa ra một khoảng trống hoàn toàn, chỉ quét sơn trắng + lắp một ngọn đèn rọi nhỏ. Nửa năm sau tôi ghé thăm, tôi thấy chủ nhà kê thêm một chiếc ghế bố và cái kệ sách ở đúng chỗ trống đó. Anh chồng cười bảo: ‘Góc này giờ là chỗ tôi trốn con cái’, đọc sách, uống trà, nghe nhạc thư giãn một mình. Một dự án khác, tôi cố tình để trống khoảng sân trong, không lát đá, không trồng cây, chỉ có nền đất tự nhiên. Đám trẻ con nhà chủ tự biến nó thành xó chơi trốn tìm, đào đất, bắt dế, lăn lộn – điều mà không một nhà thiết kế nào lên kịch bản trước được. Sự trống trải lại cho chính gia chủ không gian để tự viết tiếp câu chuyện đời mình, thay vì ép họ sống theo kịch bản của tôi.

Cách tôi thiết kế cho những cuộc sống chưa xảy ra

Giờ đây, mỗi khi bắt đầu một dự án, tôi thường hỏi khách hàng ba câu: Bọn trẻ có được tự do vẽ lên tường không?, Bạn có định mời bạn bè ăn lẩu ở nhà không?, Anh chị có muốn nằm dài trên sofa để đọc một cuốn tiểu thuyết không?. Câu trả lời ‘không’ đối với tôi là một dấu hiệu nguy hiểm. Tôi vừa hoàn thiện một căn biệt thự với bộ bàn ăn gỗ mềm, loại gỗ dễ trầy, dễ in dấu theo thời gian dài sử dụng. Chủ nhà thoạt đầu có phần tiếc rẻ, nhưng sau đó họ kể cho tôi nghe, đứa con trai làm đổ ly nước cam, để lại một vệt ố hình tròn ngay góc bàn ăn. Ấy vậy mà giờ họ bảo đó lại là kỷ niệm đáng nhớ nhất, mỗi bữa tối sum họp lại đem ra kể. Căn nhà đẹp theo một cách riêng, không phải vì hoàn hảo mà vì có thể sống cùng, dù vương vết trầy, vết ố cà phê hay tiếng cười giòn của trẻ con. Lời khuyên của tôi khi bạn tự soi xét tổ ấm của mình rất đơn giản: hãy nhìn quanh phòng khách và tự vấn: chốn này có góc nào cho mình ngồi lê la thoải mái không?. Nếu bạn lắc đầu, đã đến lúc dọn bớt thứ gì đó đi, dẫu chúng có đắt tiền thế nào đi nữa.