Activity

Năm 2021 tôi nhận thi công nội thất cho một căn biệt thự 380m2 ở Vinhomes Riverside. Chủ nhà yêu cầu dùng gỗ óc chó nhập khẩu và mình suýt chốt hợp đồng với một xưởng quen giá rẻ hơn 180 triệu. Mãi đến khi ông thợ mộc 62 tuổi tôi chỉ thuê chỉ để phụ trách phần chạm trổ hoa hồng cầu thang nâng miếng gỗ mẫu lên ngửi rồi nói một câu khiến tôi hủy luôn hợp đồng. Nói thẳng lúc đó mình khá hoảng, vì hủy hợp đồng đồng nghĩa mất cọc và trễ tiến độ 3 tuần. Nhưng về sau tôi mới hiểu đó là quyết định đúng nhất trong cả dự án đó. Khi tìm hiểu thi công nội thất biệt thự hiện đại, việc đầu tiên tôi khuyên các gia chủ là đừng bao giờ ký xưởng gỗ chỉ qua catalogue và bảng báo giá.

Thanh gỗ óc chó 180 triệu và khứu giác của ông thợ già

Hôm đó tôi đưa ông vào xưởng ở ven đô. Xưởng này tôi đã hợp tác 4 công trình trước đó, chưa từng có vấn đề gì lớn. Ông thợ nâng miếng gỗ lên, hít một cái, rồi bảo tôi bỏ lô này. Ông chỉ vào tiết diện và phân tích rằng thớ gỗ thẳng một cách không tự nhiên, vân đẹp nhưng đều tăm tắp, dấu hiệu của gỗ bị sấy công nghiệp tốc độ cao. Mình lấy máy đo cầm tay đo ngay tại chỗ. Độ ẩm 14%, trong khi chuẩn cho gỗ nội thất tân cổ điển ở miền Bắc phải là 8 đến 10%. Ông tính nhẩm tỷ lệ co ngót và khẳng định rằng cánh cửa dày 5cm nếu đóng bằng lô gỗ này, sau 2 mùa nồm sẽ cong vênh và nứt theo thớ phần phào chỉ. Tôi từng gặp đúng kiểu này một lần rồi, ở một căn biệt thự bên Long Biên. Hai năm sau, chủ nhà phải thay 7 cánh cửa phòng ngủ, tốn thêm 95 triệu và mình thì mất luôn uy tín với khách. Nghĩ lại vẫn thấy tiếc. Điều buồn cười là miếng gỗ trông bên ngoài không khác gì hàng chuẩn.

Tân cổ điển không cần gỗ đắt, nó cần gỗ ổn định

Không ít gia chủ và cả đơn vị thi công vẫn nghĩ tân cổ điển thì bắt buộc dùng gụ, óc chó, sồi đỏ. Thực tế lý do chính lỗi nội thất tân cổ điển không nằm ở loại gỗ, mà ở tính ổn định của gỗ. Mình có một căn biệt thự ở Ecopark dùng sồi trắng Âu sấy đúng chuẩn, giá chỉ bằng 60% gỗ óc chó. Sau 4 năm, phào chỉ, đường gờ, panel tường vẫn phẳng phiu. Ngược lại, một ngôi nhà khác dùng gỗ đắt tiền hơn nhưng sấy ẩu, sau 2 năm phần giáp mí giữa panel tường và trần thạch cao nứt tạo thành đường dài 6m. Gia chủ alô cho mình lúc 11 giờ đêm, giọng bực lắm. Mẹo kiểm tra nhanh tại xưởng mình thường làm gồm mấy bước:

• Đo độ ẩm bằng máy cầm tay, dưới mười phần trăm mới dám dùng
• Nhìn tiết diện gỗ, thớ không được quá đều
• Hỏi kỹ thời gian phơi sấy tự nhiên, ít nhất 6 tháng

Chạm trổ hoa hồng, hoa lan phải do người nắm tỷ lệ mới đẹp

Phần việc ông thợ già nhận là chạm hoa hồng Pháp cho cầu thang và khung gương phòng khách. Máy CNC làm nhanh hơn gấp mười, rẻ hơn một phần ba, nhưng hoa hồng bị cứng, thiếu nét mềm, đặc biệt ở các góc uốn của phào chỉ. Ông thợ này dùng 27 loại đục khác nhau. Mỗi cánh hoa hồng mất 4 đến 5 giờ, riêng dàn hoa lan trên đỉnh trụ cầu thang mất 3 ngày mới xong. Tôi ngồi xem ông làm 3 buổi liền, mới hiểu chạm tay đắt gấp 3 lần CNC là hợp lý. Căn biệt thự đó tới giờ sau 4 năm vẫn là mẫu mình dẫn khách đi xem tận nơi. Điều đáng nói về tỷ lệ: không ít xưởng chạm hoa to quá hoặc dày quá khiến tổng thể nặng nề, mất hẳn tinh thần tân cổ điển. Tân cổ điển vốn cần sự cân đối, chứ đâu phải càng cầu kỳ càng tốt.

Từ căn đó trở đi mình đổi hẳn cách chọn xưởng gỗ

Từ 2021 tới nay, mình luôn xuống xưởng 2 lần trước khi ký. Đợt đầu xem nguyên liệu thô và hệ thống sấy, lần hai xem thợ điêu khắc đang làm đồ thật cho khách khác. 9 năm làm nghề, mình đã từ chối 23 xưởng gỗ, trong số đó có 6 xưởng quen biết từ lâu. Điều này khiến mình mất một số hợp đồng vì báo giá cao hơn thị trường 12 đến 15%. Bù lại, tỷ lệ bảo hành sau 3 năm hạ từ 22% xuống còn 4% trên tổng số công trình đã làm. Thật lòng, dòng nội thất tân cổ điển là kiểu sống lâu, sai một chi tiết gỗ là sai cả căn nhà. Nên đôi khi tìm đúng người thợ đáng giá hơn chọn đúng vật liệu đắt tiền. Nếu anh chị đang chuẩn bị làm nội thất biệt thự theo phong cách tân cổ điển, thử dành một buổi xuống xưởng xem người thợ đang đục cái gì trước khi ký tên. Điều mình hay hỏi chủ nhà là bạn muốn căn nhà đẹp 2 năm hay đẹp 20 năm? Trả lời được câu đó là biết nên chọn ai.