Activity

Năm ngoái, tôi về ở ngôi nhà cũ 40m2 của ông bà để lại, và đêm đầu tiên tôi không ngủ được do tiếng máy lạnh nhà hàng xóm kêu suốt đêm. Ngay khoảnh khắc ấy tôi hiểu ra, thiết kế nhà cho đẹp chẳng phải là phác ra những gì ta thấy bằng mắt, mà là phải tạo dựng những điều đôi tai nghe thấy và toàn thân cảm nhận. Khi tìm hiểu sâu hơn noi that về mảng này, tôi càng vững tin rằng thanh âm mới là yếu tố then chốt tạo nên cảm giác dễ ở của một ngôi nhà.

Tiếng ồn là bản thiết kế tôi không bao giờ để ý tới

Cả 15 năm trong nghề, tôi đã thiết kế hàng trăm căn nhà cho khách của mình, vậy mà chưa lần nào đặt câu hỏi về độ ồn bên trong tổ ấm mà mình vẽ ra. Có một lần tôi nhớ mãi, một cặp vợ chồng trẻ ở Đà Nẵng giao cho tôi thiết kế căn nhà ống rất đẹp trên giấy. Phòng ngủ chính tôi đặt sát một con đường tàu, vì tôi nghĩ khung cảnh đó lãng mạn, có cửa sổ nhìn ra. Vậy mà một năm sau, họ gọi điện cho tôi phàn nàn rằng họ không sao ngủ nổi vì tàu chạy qua lúc 2 giờ sáng. Tôi nghe xong thấy xấu hổ, vì thiết kế của mình, nhìn thì hoàn hảo, nhưng ở thực tế lại thành cơn ác mộng đối với chủ nhà. Con số tôi thống kê được sau đó còn đáng báo động hơn: mức ồn trung bình của nhà phố tại Việt Nam lên tới 60-70dB, trong khi chuẩn WHO là 40dB mà thôi. Thú thật, tôi đã vẽ ra rất nhiều ngôi nhà đẹp mê ly trên hình phối cảnh nhưng sinh hoạt thực tế lại bất tiện chỉ vì tôi không hề nghĩ đến rằng con người không chỉ nhìn nhà mà còn nghe nhà.

Tôi bắt đầu thu âm căn nhà của mình trước khi sửa sang

Khi quyết định sửa lại ngôi nhà cũ mà ông bà để lại, tôi không hề vội vàng chọn sơn hay mua đồ nội thất. Thay vì thế, tôi đặt một chiếc máy ghi âm ở 5 góc khác nhau trong suốt 7 ngày trong nhà. Ngày đầu tiên, tôi tự thấy mình lố bịch khi ngồi nghe lại những tiếng xào xạc và tiếng xe cộ ngoài đường. Nhưng đến ngày thứ ba, tôi bắt đầu nhận ra một điều thú vị: ngôi nhà có những lúc tĩnh lặng vô cùng quý giá, thường nằm trong khoảng tầm 5 giờ sáng đến 7 giờ sáng và khoảng 10 giờ đêm đến 4 giờ sáng. Ngược hẳn lại, khoảng 6 giờ tối đến 9 giờ tối ồn nhất vì tiếng tivi và tiếng trẻ con nô đùa. Tôi phát hiện ra rằng góc sau bếp yên tĩnh nhất nhà, vì nó khuất xa mặt đường. Thế là tôi quyết định đặt bàn làm việc tại đó, thay vì để ở phòng khách như thói quen thiết kế cũ. Kết quả là tôi làm việc hiệu quả hơn hẳn, không còn bị quấy rầy do tiếng chó sủa đầu hẻm hay tiếng loa phường chiều nào cũng vang lên. Tôi chợt nghĩ, giá mà tôi áp dụng cách này cho các công trình khác từ mấy năm về trước, thì đã không có những cuộc gọi phàn nàn như tôi từng gặp.

Vật liệu mềm làm thay đổi cảm giác rộng hơn cả màu sơn

Một lỗi nữa tôi từng phạm phải đó là cứ nghĩ muốn căn nhà rộng ra thì phải sơn trắng và bày ít nội thất. Tôi từng góp ý với khách sơn tất cả tường màu trắng, nhưng khi họ dọn vào ở, họ lại kêu nhà vang quá, nghe cứ như sống trong một chiếc hộp cộng hưởng. Sự thực là, những bức tường trắng nhẵn phản xạ âm thanh gần hết, khiến đôi tai luôn bị chói, dù mắt nhìn thì thấy sạch sẽ nhưng thân thể lại rã rời vì phải chịu quá nhiều âm thanh hỗn độn. Tôi quyết định thí nghiệm trên chính căn nhà của mình: đặt một tấm thảm len lớn tại giữa phòng khách, treo một bộ rèm vải dày dặn thay vì rèm mỏng cũ kỹ, và bọc mới ghế sofa bằng vải nỉ dày. Chỉ trong một tuần, tôi cảm nhận rõ sự khác biệt: âm thanh trong phòng như dịu lại hẳn, tiếng bước chân không còn kêu lộp cộp, và căn phòng, mặc dù diện tích chẳng đổi nhưng cảm giác rộng và ấm hơn hẳn. Nhiều người sẽ bảo rằng thảm với rèm khá đắt, nhưng tôi ngồi tính kỹ rồi mới vỡ ra, một tấm thảm len loại tốt giá chừng 4 đến 5 triệu, bộ rèm vải dày tầm 3 triệu, tổng cộng chưa đến 10 triệu, trong khi muốn xử lý tiếng vang bằng cách đập tường, nâng trần thì chi phí dễ vọt lên 30-40 triệu mà hiệu quả chưa chắc bằng được. Kể từ đó, tôi bỏ hẳn lối nghĩ cũ rằng vật liệu mềm chỉ để trang trí, mà xem nó là công cụ điều chỉnh âm thanh và cảm giác không gian của cả căn nhà.

Ngôi nhà đẹp là nơi bạn nghe được tiếng thở của chính mình

Sau tất cả những trải nghiệm đó, tôi rút ra một điều mà nếu biết sớm hơn thì đã đỡ phạm nhiều sai lầm: một tổ ấm đẹp không phải nơi im lặng tuyệt đối, mà là nơi bạn có thể nghe thấy tiếng thở của chính mình, không bị át đi bởi tiếng quạt chạy vù vù hay tiếng tivi vẳng sang từ phòng bên cạnh. Tôi muốn mời bạn thử một bài tập rất đơn giản, chỉ 15 phút thôi, tại chính ngôi nhà bạn đang ở: đứng giữa phòng khách, nhắm mắt lại hẳn, và lắng nghe tất cả âm thanh xung quanh bạn. Đừng cố gắng phân tích đừng vội tìm hiểu nguồn gốc của từng tiếng động, chỉ cần để cho cảm xúc xem âm thanh nào khiến mình khó chịu nhất. Đó là khởi điểm chính xác để thiết kế nhà đẹp theo cách riêng của bạn, chứ không phải áp theo một khuôn mẫu nào có sẵn trên mạng. Riêng tôi, sau khi tôi áp dụng mấy thay đổi nhỏ xíu mà tôi vừa chia sẻ, ngôi nhà cũ 40m2 của tôi hiện tại làm tôi dậy sớm hơn và làm việc hiệu quả rõ rệt so với bất kỳ ngôi nhà nào mà tôi từng vẽ trước đây. Còn bạn thì sao, bạn có đang sống trong một ngôi nhà mà lúc nhắm mắt lại bạn có thể nghe thấy tiếng thở của chính mình không hề bị xáo trộn? Nếu chưa, hãy bắt đầu từ tối nay, khi mọi thứ đã lắng xuống, đứng giữa nhà và lắng nghe, rồi tự đặt cho mình câu hỏi, ngôi nhà này có đang chở che bạn khỏi những phiền nhiễu âm thanh hay nó đang tự làm tăng thêm những tiếng ồn vô nghĩa? Câu trả lời mà bạn tìm được đó chính là bản vẽ đầu tiên cho một ngôi nhà thực sự đẹp, theo cách mà chẳng ai khác có thể thiết kế thay bạn.