Activity

Tháng 3 năm 2019, tôi ký được một loạt hợp đồng bàn ghế phòng khách từ các shop nội thất tỉnh lẻ. Tôi đồng ý chỉ bằng 85% giá chung và hứa giao hàng trong vòng 20 ngày. Tôi hí hửng nhận tiền cọc rồi tức tốc đi tìm gỗ mua keo, mua sồi. Kết quả là 21 ngày sau, toàn bộ 27 bộ đã hoàn thiện nằm la liệt trong xưởng nhưng tôi không dám giao bộ nào. Lỗi phun sơn bị bọt khí li ti khắp mặt bàn làm tôi trằn trọc cả tuần liền, không hẳn vì tiền bạc, mà vì biết rõ lỗi nằm ở khâu sấy gỗ do tôi cắt giảm thời gian để giao hàng đúng hẹn. Lúc đó, tôi đâu ngờ rằng cú ngã này sẽ khiến tôi đổi toàn bộ quy trình cho đến tận bây giờ.

Cách tôi nhận đơn giá rẻ mà quên mất bài toán chi phí ẩn

Thú thật, hồi đó tôi chỉ biết nhìn vào bảng giá gỗ thô và công lắp ráp, chứ mấy khoản khác tôi bỏ qua. Ví dụ với đơn 20 bộ, gỗ thô giúp tôi tiết kiệm 30 triệu nhưng chi phí sấy đội lên gấp rưỡi bởi tôi phải sấy bù, và nhân công phải làm tăng ca suốt nhiều ngày. Tôi ngây thơ nghĩ lãi 15% trên mỗi đơn, vậy mà khi bóc tách chi phí tổng lỗ dự kiến nếu giao hết là 180 triệu, chưa kể chi phí làm lại từng bộ một. Chuyện dở khóc dở cười là, tôi vốn là kỹ sư cơ khí, vậy mà tôi bỏ qua quy luật chi phí trong sản xuất – muốn giảm một mục thì phải trả giá ở chỗ khác. Đây là bài học số một từ thất bại đầu đời.

Lỗi bọt khí trên mặt sơn mà tôi mất 3 tuần mới tìm ra nguyên nhân

Hiện tượng thì đơn giản, bề mặt sơn nổi những chấm nhỏ như đầu kim, giống hệt mụn trứng cá trên gỗ. Tôi thử đủ cách: thử hãng sơn khác, kiểm tra thiết bị phun, thay thợ. Chẳng ăn thua gì. thi công nội thất biệt thự đến lúc tôi soi kỹ từng khâu, tôi mới vỡ lẽ nguyên nhân là gỗ còn ẩm 16% thay vì chuẩn 10-12%. Tôi đã giảm thời gian sấy từ 7 ngày xuống 3 ngày cho nhanh tiến độ. Khi gỗ còn ẩm, nước bên trong thoát hơi khi sơn tạo thành bọt khí đọng lại thành vết lõm. Tôi tậu thiết bị đo độ ẩm khoảng 2 triệu, soi từng thanh gỗ trước khi làm – tiền ít nhưng cứu được cả lô hàng. cứ mỗi chuyến gỗ về, tôi đều kiểm tra và ghi vào sổ nhật ký để tránh lặp lại sai lầm.

Quyết định huỷ 27 hợp đồng và cách tôi nói với khách để giữ được 18 shop quay lại sau đó

Khi đã rõ nguyên nhân, tôi phải đối diện với chính mình: giao hàng để khách tự xử lý hay dừng lại, nhận sai và chịu mất cọc. Tôi chọn nhận sai. Tôi tự mình gọi cho từng khách hàng, thú nhận lỗi kỹ thuật, đề nghị hoàn cọc 100% kèm thêm 10% giá trị hợp đồng. Một cuộc gọi tôi không thể quên, với bà chủ shop ở Đồng Nai, bà vốn chẳng dễ chịu gì. Bà mắng tôi một hồi, bảo tôi là đồ lừa đảo, rồi khi tôi gửi ảnh lỗi sản phẩm và bảng đo độ ẩm, bà yên lặng một lúc lâu rồi chuyển sang đặt lại đơn sau 5 tháng. 120 triệu bay theo tiền cọc và bồi thường thêm vài chục triệu, nhưng tôi có được kinh nghiệm và uy tín. Kết quả là 18 shop quay lại trong vòng một năm, và họ thành khách lâu dài. Điều tôi rút ra: khách có thể nhầm một lần nhưng họ nhớ ai thật lòng.

Bảng chi phí tôi lập sau vụ đó để không bao giờ nhận đơn giá rẻ khi chưa tính đủ 7 đầu mục chi phí

Từ cú ngã đó, tôi ngồi viết lại toàn bộ quy trình và quy định mọi hợp đồng đều tính đủ bảy khoản chi phí. Nguyên liệu là khoản thứ nhất – gỗ, keo dán, sơn, phụ tùng, không chỉ giá mua mà tính cả hao hụt. Hai là tiền sấy gỗ – điện, thời gian sấy, hao mòn máy. Tiếp theo là công thợ, phải tính cả tăng ca và bảo hiểm. Thứ tư là hao mòn máy – thiết bị cắt, chà, phun đều tính. Năm là chi phí kho bãi – mặt bằng, điện chiếu sáng, bảo quản. Quản lý xếp thứ sáu – tiền công điều hành, giám sát, sổ sách. Bảy là khoản rủi ro – tôi luôn trích 5% tổng giá trị hợp đồng cho tình huống xấu. Thử lấy mỗi bộ ghế giá 5 triệu, trước đây tôi nghĩ mình lời 15%, vậy mà sau khi trừ đủ chỉ còn 3% lãi. Bây giờ tôi áp dụng công thức mới: lấy tổng chi phí thực tế nhân với 1,4 và tôi không bao giờ giảm giá nếu chưa tìm ra cách giảm chi phí rõ ràng. Chính cái bảng này đã giúp xưởng của tôi đứng vững, chẳng phải vì lãi to, mà vì tôi nắm được dòng tiền từng ngày. Nếu bạn tính nhảy vào xưởng sản xuất nội thất , đừng dại mà làm như tôi – hãy tính đủ bảy khoản trước khi chốt giá. Giá cao nhưng bền vững vẫn hơn là nhận nhiều rồi ôm nợ. Bạn có từng nuốt trái đắng vì nhận đơn giá rẻ chưa? Tôi rất muốn nghe câu chuyện của bạn.